ههواڵ، راپۆڕت و وتووێژ
وهرگێڕان و ئامادهکردنی: مهنسور سدقی
پیشهکی
بنهما نێونهتهوییهکانی ئهخڵاقی پیشهیی له رۆژنامهوانیدا
ههواڵ
ههواڵ و کاردانهوهی پێکهێنهرهکانی لهسهر ههواڵ
ههواڵ به پێناسه مهکتهبی "گلاسکۆ"
"لید" و جۆرهکانی
چهمکه سهرهکییهکان له ههواڵ نووسیندا
پێکهاتهکانی ههواڵ (News Elements)
پێکهێنهرکانی ههواڵ
شێوهکانی ههواڵ نووسین News Style
خاڵبهندی له ههواڵدا
ژماره نووسین له ههواڵدا
چۆن ههواڵی سافت بنووسین (Soft News)
راپۆرت
جۆرهکانی راپۆرت
● راپۆرته ههواڵ
● راپۆرتی وهسفی
● راپۆرتی لێکۆڵینهوه
● راپۆرت لهسهر بنهمای وتووێژ
● راپۆرت لهسهر کهسایهتی
● راپۆرت سهبارهت به بۆنهکان
● راپۆرتی ئازاد
● راپۆڕتی گاڵتهجاری
● راپۆرتی بازرگانی
● راپۆرتی پهیگیرانه
● چهند تێبینییهک بۆ رێکوپێک کردنی راپۆرت
● تایبهتمهندییهکانی راپۆرتهوان و راپۆرتی پهسهند
● راپۆرت چۆن دهنووسرێت؟
● گرنگی راپۆرت
● تایبهتمهنییهکانی راپۆرت
● مانشێت له راپۆرتدا
● پێکهێنهرهکانی راپۆرت
● داڕشتن و رێکوپێک کردنی راپۆرت
وتووێژ
● وتووێژ و تایبهتمهندییهکانی
● چهشنهکانی وتووێژ و تایبهتمهندییهکانی
● تهکنیکهکانی وتووێژ
● کهرهسهکانی وتووێژ
● رێکوپێک کردنی وتووێژ
بنهما نێونهتهوییهکانی ئهخڵاقی پیشهیی له رۆژنامهوانیدا
ههواڵ
ههواڵ و کاردانهوهی پێکهێنهرهکانی لهسهر ههواڵ
ههواڵ به پێناسه مهکتهبی "گلاسکۆ"
"لید" و جۆرهکانی
چهمکه سهرهکییهکان له ههواڵ نووسیندا
پێکهاتهکانی ههواڵ (News Elements)
پێکهێنهرکانی ههواڵ
شێوهکانی ههواڵ نووسین News Style
خاڵبهندی له ههواڵدا
ژماره نووسین له ههواڵدا
چۆن ههواڵی سافت بنووسین (Soft News)
راپۆرت
جۆرهکانی راپۆرت
● راپۆرته ههواڵ
● راپۆرتی وهسفی
● راپۆرتی لێکۆڵینهوه
● راپۆرت لهسهر بنهمای وتووێژ
● راپۆرت لهسهر کهسایهتی
● راپۆرت سهبارهت به بۆنهکان
● راپۆرتی ئازاد
● راپۆڕتی گاڵتهجاری
● راپۆرتی بازرگانی
● راپۆرتی پهیگیرانه
● چهند تێبینییهک بۆ رێکوپێک کردنی راپۆرت
● تایبهتمهندییهکانی راپۆرتهوان و راپۆرتی پهسهند
● راپۆرت چۆن دهنووسرێت؟
● گرنگی راپۆرت
● تایبهتمهنییهکانی راپۆرت
● مانشێت له راپۆرتدا
● پێکهێنهرهکانی راپۆرت
● داڕشتن و رێکوپێک کردنی راپۆرت
وتووێژ
● وتووێژ و تایبهتمهندییهکانی
● چهشنهکانی وتووێژ و تایبهتمهندییهکانی
● تهکنیکهکانی وتووێژ
● کهرهسهکانی وتووێژ
● رێکوپێک کردنی وتووێژ
خاڵهگرنگهکان له وتووێژدا
● 12 خاڵی گرنگ و سهرهکی
ئهو 12 خاڵهی لێرهدا باسی دهکهین، بهڕواڵهت کۆمهڵه پرسێکن که زۆر گرنگ نین، بهڵام گرنگی خۆیان ههیه. رهنگه ئێمه وتووێژکارێکی باش و کارزان بین و به تهکنیکهکانی وتووێژ ئاشنا، بهڵام لهڕووی کهمتهرخهمی و زۆر بهئاسایی، به هۆی سهرنجنهدان بهو پرسه لاوهکییانه، توشی زیان ببین. ئهو خاڵانه بۆ کهسانی تازهکار، وانهیه و بۆ کهسانێک که مهشخولی وتووێژن، وهبیرهێنانهوهیه.
1- پێش دهسپێکردن به وتووێژ، پیویسته له کارکردنی ریکۆردێر دڵنیا بن.
2- بۆ ههر وتووێژێک له باتری نوێ کهڵک وهربگرن، باترییه کۆنهکانیش بۆ گوێگرتن و پیادهکردن تهرخان بکهن.
3- پێش دهسپێکردن به وتووێژ، چۆنییهتی دهنگ تاووتوێ بکهن و کاسێتی ستاندارد بهکار بێنن. بۆ وتووێژی گرنگ و مێژوویی، کاسێتی نوێ بهکار بێنن.
4- مهودای نێوان وێژهر و شوێنی ریکۆردێر، پهیوهندی ههیه به رادهی ههستیاری ئامرازی تومارکردن، ئهگهر ئهو مهودایه زۆر بێت، دهنگ لاوز تومار دهکات و کاتی پیادهکردن تووشی کێشه دهبن.
5- ههمیشه پێنووسی زیاده لهگهڵ خۆتان ههڵگرن، ههروهها کاغهز لهبیر مهکهن. داواکردنی پێنووس و کاغهز له وێژهر، رهنگدانهوهیهکی جوانی نابێت.
6- کۆشش بکهن ئێوه دێمهنی وتووێژ دیاری بکهن. هێندێک وێژهر، بهتایبهت بهرپرسان، له پشت مێزی کارهوه وتووێژ دهکهن. کهوابووو، ههواڵنێر شوێنی داواکار دهگرێت، که دیمهنێکی پهسهند نییه. پێویسته بهڕێزهوه داوا له وێژهر بکهن تا له شوێنێکی خۆمانهتر، بۆ نموونه له بهرامبهرتان دانیشێت. ههوڵ بدهن له شوێنێک دانیشن که بهسهر وێژهردا باڵادهست بن.
7- خێرا و له یهکهم دهرفهتدا کاسێتی تومارکراو پیاده بکهن، سودی ئهو کاره بریتییه له:
- ئهگهر دهنگ لاواز تومارکرابێت، زۆر پرسی گرنگ لهبیرتان دهمێنیتهوه. بهڵام ئهگهر چهند رۆژی بهسهردا بچێت، رهنگه لهبیر بچنهوه.
- ئهگهر ئاڵۆزی له وهڵامهکاندا ههبێت و یان کهموکووڕی له پرسیارهکاندا دهرکهوێت که لهکاتی وتووێژ لهبیرکراوهن، دهکرێ خێرا لهرێگای تهلهفۆن و یان چاوپێکهوتنێکی کورتهوه، کهموکووڕییهکان راست بکرێنهوه.
- ئهگهر ئامادهکردن و رێکوپێک کردنی وتووێژهکه بهشێوهی راپۆرت و ئاماژهکردن به وردهکارییهکانی شوێنی وتووێژ بێت، ئهوسا باشتر دهتوانن بۆ زیندهکردنهوه و نووسینیان، یارمهتی له بیرتان وهربگرن.
8- لهکاتی گفتوگۆ و وتووێژدا، تهنانهت لهگهڵ کهسایهتییه پایهبهرزهکانیش، پێویسته ههواڵنێر له پێگهی داوهر و داواکاری گشتی ههڵسوکهوت بکات. کهوابووو، پێویسته بهخۆڕاگری و بهلهسهرهخۆیی، بهڵام بهتواناوه، وتووێژ ئهنجام بدات.
9- لهپێشچاوگرتنی ئهدهب و نهزاکهت، تایبهتمهندی وتووێژکاری لێهاتوویه، تهنانهت ئهگهر لهگهڵ دوژمنیش وتووێژ بکهێت.
10- وتووێژکار دهبێت رووخۆش بێت، واته بتوانێت ناوهند و فهزایهکی پهسهند و دڵکهش بۆ وتووێژ و گفتوگۆ ئاماده بکات، دیاره نه به ریاییکردن و زبان لووسی.
11- پێویسته وتووێژکار رووخسارێکی ئاڕاسته و رێکوپێکی ههبێت. دڵنیا بن بهو شێوهیه، لهسهر وێژهر کاردانهوهی پهسهندترتان دهبێت.
12- رۆژنامهوان و وتووێژکاری لێهاتوو، پێویسته نووسهرێکی بهتوانا و خاوهن زهین و خهیاڵێکی بههێز بێت. کهوابووو، خوێندن و نووسین، ئهرکی بهردهوامی ههواڵنێره. بهو شێوهیه ههواڵنێر ههوڵ دهدات بۆ بههێزکردنی نووسراوهکانی و لهههمان کاتدا توانای وهسف و خیاڵی بۆ وتووێژه وهسفی و وێنهییهکان، کاراتر دهکات.
کۆتایی